Concentrica laus  (A. J. Wagner, 1905)

CLASSE: GASTROPODA: TERRESTRE

FAMÍLIA: HELICINIDAE

ESPÉCIE: Concentrica laus (A. J. Wagner, 1905)

Tamanho médio: 8 – 12 mm

Habitat: vive árvores e arbustos

Ocorrência: Brasil (?), Peru, Equador (Napo)

Localidade tipo: “Rio Jurua, Nebenfluss des Amazonas”

Nome original: Helicina ernesti laus A. J. Wagner, 1905

Sinônimos: Helicina laus A. J. Wagner, 1905; Helicina (Helicina) laus A. J. Wagner, 1905

Subespécies:

(1) Helicina laus laus A. J. Wagner, 1905
(2) Helicina laus ucayalensis A. J. Wagner, 1910

 

Comentários:

(a) Richling & Glaubrecht, 2008,  Wagner 1905 registrou a localidade tipo para “Venezuela”, porém o mesmo autor em 1910 corrigiu para “rio Jurua, Nebenfluss des Amazonas, welcher in Peru entspringend nach längerem Verlaufe in Brasilien mündet” (Wagner 1910 [1907-1911]: 289-290)];

(b) O rio Juruá é um afluente que nasce no Peru e que após um longo percurso desagua no Rio Amazonas no Brasil.

(c)  O material tipo não foi encontrado

(d) O registro na figura abaixo, ZMB 53618 (“Brasilien, Rio Jurua, Ihering, 1370 [no. ?]”) é o espécime ilustrado em A. J. Wagner (1910a: pl. 57, figs 9–12) (Fig. 4j)

(e) Museum and Institute of Zoology of the Polish Academy of Sciences in Warsaw: espécime MIZ 8935, registrado como “Brasilien, Rio Jurua”, 1 specimen, “not signed as figured”

(f) Os levantamentos recentes da fauna malacológica brasileira (Simone, 2006 e Salvador et al. 2024 não relacionam esta espécie)

(g) a localidade tipo da subespécie Helicina laus ucayalensis  é  “Rio Ucayali, Nebenfluß des Amazonas im nordöstlichen Peru”, ou seja, Região Nordeste do Peru, Rio Ucayali, um afluente do Rio Amazonas

 

Fotos: (1-4) Breure, Roosen & Ablett, 2022: Helicina (?) laus A.J. Wagner, 1905, Equador, Napo: “Populat de Napo”, UF 160147, (D 11 mm)

 

 

 

Helicina laus A. J. Wagner, 1905 ou Concentrica laus (A. J. Wagner, 1905)

 

 

Figura: Richling & Glaubrecht, 2008: Museum für Naturkunde Berlin:

(a) SYNTYPE de Helicina columbiana Philippi, 1847 (ZMB 104640);

(b) HOLOTYPE de Helicina decorosa A. J. Wagner, 1910 (ZMB 35590);

(c–d) SYNTYPE de Helicina concentrica Pfeiffer, 1849 (ZMB 65615);

(e) LECTOTYPE de Helicina concentrica var. ernesti Von Martens, 1873 (ZMB 21241a);

(f) HOLOTYPE de Helicina columbiana var. appuni Martens, 1873 (ZMB 1288);

(g) LECTOTYPE de Helicina conus A. J. Wagner, 1910 (ZMB 103329);

(h) LECTOTYPE de Helicina schlueteri densesulcata A. J. Wagner, 1910 (ZMB 103331a);

(i) LEVTOTYPE de Helicina laus ucayalensis A. J. Wagner, 1910 (ZMB 37638);

(j) espécime figurada (A. J. Wagner 1910a: pl. 57, figs 9–12) de Helicina laus A. J. Wagner, 1905 (ZMB 53618), Rio Juruá, Brasil;

(k) LECTOTYPE de Helicina densestriata A. J. Wagner, 1910 (ZMB 103332);

(l) LECTOTYPE de Helicina leptotropis A. J. Wagner, 1910 (LECTOTYPE ZMB 53617);

(m) SYNTYPE de Helicina besckei Pfeiffer, 1849 (ZMB 65634);

(n) LECTOTYPE de Alcadia iheringi A. J. Wagner, 1911 (ZMB 52003a)

 

 

 

Fontes:

 

Descrição original: (como Helicina ernesti laus A. J. Wagner, 1905) Wagner, A. J. 1905. Helicinenstudien. Monographie der Genera Palaeohelicina A. J. Wagner und Helicina Lamarck. – Denkschriften der Kaiserlichen Akademie der Wissenschaften, Mathematisch-Naturwissenschaftliche Klasse 78: 203–248, pls X–XIV

 

Wagner, A. J. 1907, 1908, 1910a, 1911 [1907–1911]. Die Familie der Helicinidae. Neue Folge. In Martini, F. H. W. & Chemnitz, J. H. (eds). Systematisches Conchylien-Cabinet 1 (18) [(2)]. Bauer & Raspe, Nürnberg: 1–391, pls 1–70 [1907: pp. 1–72, pls 1–12; 1908: pp. 73–160, pls 13–30; 1909: pp. 161–216, pls 31–42; 1910a: pp. 217–328, pls 43–66; 1911: pp. 329–391, pls 67–70]

 

Linares, E. L. & Vera M. L. (2012). Catálogo de los Moluscos Continentales de Colombia. Bogotá: Universidad Nacional de Colombia. 360 pp.
página(s): 89

 

Richling, I. & Glaubrecht, M. (2008). The types of Neotropical Helicinidae (Mollusca, Gastropoda, Neritopsina) in the Malacological Collection of the Museum für Naturkunde Berlin: an annotated catalogue, with emphasis on Cuban land snails. Zoosystematics and Evolution. 84 (2): 265-310, Berlin

 

Breure, A. S. H., Roosen, M. T. & Ablett, J. D. (2022). Land and freshwater molluscs of mainland Ecuador: an illustrated checklist. Iberus. 40(1): 1-290.
página(s):22, figs. 9, 13

 

nova combinação: Roosen, M.T. & Dorado, C. (2025). Some Peruvian Helicinidae and Scolodontidae (Gastropoda) described by Pilsbry, Preston and Rolle. Basteria. 89(2): 320-330.
página(s): 321 

 

MolluscaBase: https://molluscabase.org/aphia.php?p=taxdetails&id=1215931

Legenda

Árvore

Vive em árvores e arbustos

Pedra

Vive sob ou sobre pedras

Coral

Vive em corais ou recifes

Algas

Vive em algas marinhas

Cascalho

Vivem em fundos de cascalho de coral, pedra ou conchas

Terra

Vive no solo. Sob folhas ou enterada parte do tempo

Areia

Vive em fundos arenosos, enterrada ou sob ele.

Plantônico

Animais que nadam ou vivem livremente

Associado

Presos a certos animais ou parasitando

Lodo

Vive em fundos lodosos

Plantas aquáticas

Vive em plantas de água doce

Desconhecido

Seu habitat é desconhecido

Herbívoro

Alimenta-se de plantas e algas

Carnívoro

Alimenta-se de outros animais

Onívoro

Alimenta-se de qualquer fonte

Necrófago

Alimenta-se de animais mortos

Desconhecido

Seu hábito alimentar é desconhecido

Abundante

Comum

Incomum

Raro

Ultra raro